NU Science Café: Әйел профессорлар медициналық ғылымның күн тәртібін қалыптастырады

Nazarbayev University-де Science Café форматындағы кездесу өтті — бұл форматта ғалымдар өз зерттеулерін қарапайым тілмен түсіндіреді. Халықаралық әйелдер күні қарсаңында университеттің Пресс-офисі журналистерге арналған әйел профессорлармен кездесу ұйымдастырды — практикалық дәрігерлер қазіргі медициналық және денсаулық сақтау зерттеулерімен бөлісті.

Сессия ғылым мен медицинадағы әйелдердің рөліне арналған және денсаулық сақтау, биомедицина және медициналық инновациялар саласындағы негізгі мәселелерді шешуге бағытталған үш NU профессорының қатысуымен өтті.

Іс-шараны ашқан вице-президент д-р Қадиша Даирова ғылыми білімнің баршаға қолжетімді болуының маңыздылығын атап өтті:
«Ғылым зертхана есігінің артында қалмауы керек. Ол қоғамдық диалогтың бір бөлігі болу тиіс. Science Café сияқты платформалар журналистер мен зерттеушілердің тікелей байланысын қамтамасыз етіп, ғылыми білімнің қоғамға айқын, жауапты және мәнді жеткізілуіне мүмкіндік береді».

Профессор Құралай Атагельдиева ерте диагноз қою және нағыз жекелендірілген емдеудің 2 типті қант диабетімен ауыратын пациенттердің болашағын қалай өзгерте алатынын түсіндірді. Ол «барлығы үшін бір тәсіл» деген әдістен шығудың және алдын алу мен мақсатты терапияға өту қажеттілігін атап өтті. Ерте метаболикалық маркерлерді, пациенттің жеке тәуекел профилін және персонализденген терапевтік стратегияларды біріктіре отырып, профессор Атагельдиева араласуды ертерек жасауға, асқынулардың алдын алуға және ұзақ мерзімді нәтижелерді едәуір жақсартуға болатынын көрсетті.

Профессор Динара Ғалиева тамақтану, ішек денсаулығы және жалпы әл-ауқат арасындағы байланысқа тоқталды. Ол ішектегі триллиондаған бактериялардың — микробиота деп аталатын — қысқа тізбекті май қышқылдарын шығарып, қабынуды реттейтінін және метаболизмді қолдайтынын түсіндірді. Профессор Ғалиева ішектің өткізгіштігінің жоғарылауы ұғымын және оның созылмалы қабыну ауруларындағы ықтимал рөлін түсіндірді. Ең маңыздысы, ол практикалық және дәлелді тамақтану тәсілдері осы процестерге оң әсер етіп, созылмалы аурулардың барысын жақсарта алатынын көрсетті.

Профессор Камиля Қокаби аутофагияны — «жасушалық жаңару» деп аталатын негізгі жасушалық үдерісті талқылады. Ол бұл механизм жасушалық тепе-теңдікті сақтап, стресс жағдайында бейімделуді қамтамасыз ету үшін қатаң реттелетінін түсіндірді. Профессор Кокаби аутофагияның стресс жағдайында, әсіресе қатерлі ісік биологиясында қалай әрекет ететінін зерттеді. Лекциясында ол қазіргі ғылыми деректерді ұсынды, әрі қарай зерттеуді қажет ететін негізгі салаларды атап өтті және ғылыми нәтижелерді медициналық ұсынымдар мен саясатқа аударғанда дәлелді, негізделген талдаудың маңыздылығын баса айтты.

Nazarbayev University-дегі Science Café бастамасы биылғы жылы NU Пресс-офисымен университеттің ғылыми коммуникацияны нығайтуға бағытталған күш-жігерінің бір бөлігі ретінде іске қосылды. Жобаның идеясы — ғалымдар мен журналистердің ғылым мен оның қоғам үшін маңыздылығы туралы тікелей диалог орнататын алаңын құру.

Бірінші Science Café кездесуі ғарыштық қоқысты жинау тақырыбына арналды және Қазақстандық және халықаралық БАҚ тарапынан үлкен назар аударды. Көрсетілген мәселелер TV BRICS, Astana Times, Kazinform, Khabar, Qazaqstan және тағы басқа жетекші басылымдарда жарияланды.

Up

© Nazarbayev University

Қазақстан Республикасы, Астана қаласы, Қабанбай батыр даңғылы, 53