Қазақстанда ең төмен температураға қол жеткізілді

Қазақстанда бірінші рет -273,15°С абсолюттік нөлге жақын температура Назарбаев Университетінің физика бойынша Нобель сыйлығының лауреаты Дж. Смуттың ғылыми тобы тарапынан жасалған.

Абсолюттік нөл – кез келген физикалық дененің болуы мүмкін ең төменгі температурасы. Осындай өте төмен температурада ғалымдар жаңа жүйелерді жасай алады, мысалы жылдам өткізгіш детекторлар, кванттық компьютерлерге арналған құрылғылар және тағы басқа.

Назарбаев Университетінің ғалымдары абсолютті нөлге жақын температура кезінде Үлкен Жарылыс реликтік сәулелену фотонды анықтайтын жаңа ұрпақтық микротолқынды детекторларын жетілдіріп зерттейді. Материалдардың жылдамөткізгіш қасиеттеріне негізделген жаңа ұрпақтың детекторлары сәулеленуді анықтап қана қоймай, сондай-ақ, оның дамуын ерте кезеңдерінде пайда болған реликті гравитациялық толқындардың бар болуын анықтауға мүмкіндік беретін поляризациясын анықтайды.

Қабылдағыш сәулелену поляризациясының біркелкі бөлінбеуінде өздерінің іздерін қалдырған реликтік (бастапқы) гравитациялық толқындардың анықталуы іргелі космологиядағы көрнекті жетістік болмақ.

Ұзақ мерзімді перспективада жаңа ұрпақтық микротолқынды детекторлары іргелі ғылымға ғана емес, қолданбалы ғылымдардың мүмкіндіктерін кеңейтеді, ең алдымен биотехнологияда сирек кездесетін химиялық сәулелену процестерді анықтау үшін.